TÜRK-İŞ'İN ASGARİ ÜCRET RAPORU 

Türk-İş tarafından hazırlanan raporda, asgari ücretin belirlenmesi çalışmalarında göz önünde tutulması gereken temel hususun, çalışanların karşı karşıya bulundukları geçim koşulları olduğu vurgulandı. Raporda, Asgari Ücret Tespit Komisyonu'nun geçim koşullarını hesaplaması için TÜİK'e görev verdiği ve TÜİK'in tek işçi için ''asgari geçim endeksi'' adıyla çalışma yaptığı ifade edildi.

Devletin resmi kurumu tarafından yapılan hesaplamanın, işverenler ve hükümet tarafından ''pazarlık konusu'' yapılarak daha düşük belirlendiği savunulan raporda, Ocak 2007'de geçerli olacak asgari ücret belirlenirken TÜİK tarafından ailesi dikkate alınmadan sadece bir işçi için 589,84 YTL hesaplanmasına karşılık, asgari ücretin net 403,03 YTL olarak kabul ve ilan edildiği anımsatıldı. Raporda, ''Asgari ücret, TÜİK rakamlarının bileyakalanamaması nedeniyle, tespit edildiği andan itibaren yetersiz, çelişkili ve tutarsız, insanca bir yaşam düzeyi sağlamaktan uzak 'yoksulluk ücreti' olmaktadır'' denildi.

Ekonomide geçmişte yaşanan kriz gerekçe yapılarak ücretli çalışanların ve asgari ücret düzeyinde gelir elde edenlerin fedakarlığa zorlandığı ve sorumlusu olmadıkları politikaların faturasını ödemek durumunda kaldıkları belirtilen raporda, ekonominin yeniden büyüme sürecinde de çalışanlardan fedakarlık beklenmesinin doğru, anlaşılır, kabul edilebilir bir yaklaşım olmadığı kaydedildi.

Raporda, son 8 yıl içinde asgari ücret ile tüketici fiyatlarında meydana gelen artışlar incelendiğinde, asgari ücrette 2000 yılında yüzde 14, 2001 yılında yüzde 13,7 oranında kayıp, 2002 ve 2003 yılında ise enflasyondaki kısmi gerilemeye bağlı olarak yüzde 7,1 ve yüzde 3,3 oranında bir artış yaşandığı bildirildi. 2004 yılının ilk 6 ayındaki yüzde 38,2 ve ikinci 6 ayındaki yüzde 5 oranındaki artışla asgari ücretin reel olarak yükseldiği ve ekonomik krizin kayıplarının giderildiği kaydedilen raporda, ancak aynı dönemde sağlanan refah artışından asgari ücretlinin pay alabilmesinin mümkün olmadığı ifade edildi.

Asgari ücretin reel artışının, 2005 yılında hedeflenen enflasyonun biraz üzerinde yapılan zamla devam ettiği, ancak ilerleyen yıllarda asgari ücretin reel olarak gerilediği belirtilen raporda, ''1999-2007 döneminde, Gayri Safi Yurt İçi Hasıla yüzde 47,7 oranında büyümüş, ancak asgari ücret reel olarak yüzde 7,5 oranında artış göstermiştir'' denildi.

-''BİR GÜNLÜK ÇALIŞMANIN KARŞILIĞI 1 KİLOGRAM ET''-

Raporda, Türkiye'nin rekabet şartlarını düşük ücret politikalarıyla sağlamak doğrultusunda bir anlayışı egemen kılarak AB'ye üye olmasının mümkün olmadığı vurgulandı. Türkiye'de asgari ücret düzeyinin, çoğu AB ülkesinde geçerli olan miktarın çok gerisinde olduğuna işaret edilen raporda, şunlar kaydedildi:

''AB ekonomik açıdan tek pazar olma doğrultusunda hızla mesafe alırken tek pazar, sosyal unsurlarla zenginleştirilmek istenmekte ve AB vatandaşlarının çalışma ve yaşama standartlarının iyileştirilmesi bir politik amaç olarak kabul edilmektedir. Türkiye'de bazı kesimlerin, demokrasinin, işçi hak ve özgürlüklerinin, sosyal koruma uygulamalarının olmadığı, tartışma konusu edildiği ülkelerde uygulanan ücret politikalarını, asgari ücret düzeyini örnek alan yaklaşımlarını benimsemek mümkün değildir.''

Halen ele geçen asgari ücretin günlük net 13,97 YTL olduğu anımsatılan raporda, ''Bu tutarla, işçinin beslenmesi, giyinmesi, kira ödemesi, elektrik, su, yakıt, ulaşım vb. zorunlu giderlerini karşılaması mümkün değildir. Bir günlük çalışmanın karşılığı elde edilen asgari ücretle ancak 1 kilogram et almak mümkün olmaktadır'' görüşü dile getirildi.

Türk-İş'in hesaplamalarına göre, son 5 yılda TÜİK'in asgari ücretle ilgili tespitleri, Asgari Ücret Tespit Komisyonu'nun ilan ettiği miktarlar ve oluşan farklılıklar (YTL) şöyle:

TÜİK'in Belirlediği Komisyonun İlan Ettiği Fark
Net Asgari Ücret Net Asgari Ücret
------------------- ---------------------- ------
Ocak 2002 255,46 163,56 91,90
Temmuz 2002 274,66 184,25 90,40
Ocak 2003 326,60 226,00 100,60
Ocak 2004 396,99 303,08 93,92
Temmuz 2004 395,21 318,23 76,97
Ocak 2005 422,06 350,15 71,91
Ocak 2006 508,19 380,46 127,73
Ocak 2007 589,84 403,03 186,81

TÜİK, gelecek yıl geçerli olacak asgari ücretin belirlenmesi çalışmalarında Asgari Ücret Tespit Komisyonu'na sunduğu çalışmada, bu seneki asgari geçim endeksi miktarını ortalama 640 YTL olarak hesaplamıştı.