Zayıflama ilaçlarında ölüm ve yan etki vakaları

İngiltere İlaç ve Sağlık Ürünleri Düzenleme Kurumuna (MHRA) yapılan bildirimler, ülkede yaygın biçimde kullanılan zayıflama iğneleriyle bağlantılı olabileceğinden şüphelenilen yüzlerce ölüm vakasını ve 150 bini aşkın yan etki şikayetini ortaya koydu.

The Independent, Sky News ve The Times gazete ve yayın kuruluşlarının MHRA verilerine dayandırdığı haberlere göre, Ulusal Sağlık Servisi (NHS) bünyesinde de reçete edilen GLP-1 grubu zayıflama ilaçlarına yönelik şikayetler, hastaların ve sağlık çalışanlarının olası yan etkileri bildirdiği "Sarı Kart" sistemi üzerinden toplandı.

BİLDİRİM SAYILARI İLACA GÖRE FARKLILIK GÖSTERİYOR

Farklı yayın organlarının incelediği güncel MHRA verilerinde bildirilen vaka sayıları değişkenlik gösteriyor.

The Independent ve The Times'ın aktardığı verilere göre, piyasada Mounjaro adıyla satılan tirzepatid etken maddeli ilaç hakkında 100 binden fazla yan etki şikayeti ve 98 ölüm vakası iletildi.

The Times, bu şikayetlerin yaklaşık 10 bininin "ciddi" kategorisinde sınıflandırıldığını yazdı. Sky News'in aktardığı verilerde ise tirzepatid ile ilgili yan etki sayısı 106 bin 189, şüpheli ölüm sayısı ise 120 olarak kaydedildi.

Wegovy markasıyla bilinen ve aynı zamanda Ozempic ile Rybelsus gibi diyabet ilaçlarının da etken maddesi olan semaglutid için The Independent ve The Times 44 bin ile 50 bin arasında yan etki ve 37 ölüm bildirimi yapıldığını aktarırken, Sky News bu ilaca dair 48 bin 89 reaksiyon ve 59 şüpheli ölüm kaydı bulunduğunu belirtti.

Saxenda adıyla satılan liraglutid için ise The Independent yaklaşık 4 bin şikayet ve 37 ölüm, Sky News 4 bin 491 reaksiyon ve 37 ölüm, The Times ise 3 bin 21 bildirim, 734 ciddi vaka ve 18 ölüm bildirimi yapıldığını aktardı.

Veriler, tek bir hastanın birden fazla bildirimde bulunabilmesi nedeniyle şikayet sayısının doğrudan birey sayısına eşit olmadığını gösteriyor.

EN SIK GÖRÜLEN ŞİKAYET SİNDİRİM SİSTEMİ RAHATSIZLIKLARI

Sarı Kart sistemi verilerine göre, zayıflama ilaçlarında en yaygın görülen yan etkileri mide bulantısı, kusma, ishal, kabızlık ve reflü gibi sindirim sistemi sorunları oluşturuyor.

Tirzepatid için 65 bini aşkın, semaglutid için 28 bin 884, liraglutid için ise 1461 sindirim sistemi reaksiyonu kayda geçti.

Bunun yanı sıra sinir sistemi bozuklukları, kalp ve damar rahatsızlıkları, görme sorunları ve psikiyatrik tablolar da kuruma iletildi.

Verilerde tirzepatid için 13 bin 964, semaglutid için ise 5 bini aşkın sinir sistemi bozukluğu şikayeti yer aldı. Tirzepatid kullananlardan ayrıca 2 binden fazla psikiyatrik rahatsızlık bildirimi geldi.

The Times, MHRA'nın bu yılın ocak ayında akut pankreatit bildirimlerindeki artış nedeniyle ürün bilgilerini güncellediğini ve ölümcül pankreatit riskine ilişkin uyarıları güçlendirdiğini bildirdi.

Kuruma ocak ayına kadar 17'si ölümle sonuçlanan 1143 pankreatit vakası bildirilmişti.

Sağlık otoritelerinin, genetik yapının yan etkiler üzerindeki etkisini Sarı Kart biyobanka çalışmasıyla araştırdığı kaydedildi.

ŞÜPHELİ ÖLÜMLER İNCELEMEYE ALINDI

The Times, İngiltere'de adli tıp yetkililerinin ilaçlarla bağlantılı ölümleri incelediğini aktardı.

Norfolk'ta 73 yaşındaki Caroline Savage'ın Mounjaro dozunu artırdıktan sonra karın ağrısıyla hastaneye kaldırılıp taburcu edilmesinin ardından Ekim 2024'te yaşamını yitirmesi inceleniyor.

Devon ve Plymouth adli tıp yetkilileri ise 23 Temmuz'da ölen 66 yaşındaki Paula Owen'ın vefatında bir GLP-1 ilacının rolü olup olmadığını araştırıyor.

2024 yılında İskoçyalı hemşire Susan McGowan'ın iki doz Mounjaro aldıktan sonra ölmesi, İngiltere'de bu ilaçlarla ilişkilendirilen ilk resmi ölüm vakası olarak kayıtlara geçmişti.

Öte yandan ABD'de 2023 yılından bu yana yaklaşık 4 bin 400 hasta bağırsak delinmesi, görme sorunları ve şiddetli kusma nöbetleri gibi yan etkiler gerekçesiyle üretici firmalara dava açtı. 

İlk duruşmaların 2027 yılından önce yapılması beklenmiyor.

Mounjaro'nun üreticisi Eli Lilly, ilacın küresel satışlarının bu yıl iki katına çıktığını duyurmuştu.