Mevduatta yeni dönem: TL'nin payı artırılacak

2027-2029 dönemini kapsayan yeni Orta Vadeli Program (OVP) ile finans sektörüne ilişkin öncelikler de netleşti. Ekonomi yönetimi, önümüzdeki üç yıllık süreçte Türk lirasına geçişi teşvik eden politikaları sürdürmeyi ve TL mevduatın toplam içindeki ağırlığını artırmayı hedefliyor.

Bunun yanında yatırım ve ihracat odaklı finansmana erişimin kolaylaştırılması, finansal kaynakların daha etkin alanlara yönlendirilmesi ve mevduat vadelerinin uzatılması da programın öne çıkan başlıkları arasında yer aldı.

KREDİ BÜYÜMESİNE YENİ SINIRLAMALAR

Ekonomi yönetimi, finansal istikrarı desteklemek amacıyla kredi piyasasına yönelik makroihtiyati tedbirleri de sürdürüyor.

Ocak ayında yabancı para kredilerindeki büyüme sınırı sıkılaştırılırken, tüketici kredili mevduat hesaplarının (KMH) limitlerine de büyüme sınırı getirildi. Mart ayında kredi büyümesine bağlı zorunlu karşılık uygulamasındaki istisnaların kapsamı daraltıldı.

Mayıs ayının sonunda ise ihtiyaç ve taşıt kredileri, KMH limitleri ile TL ticari kredilerde uygulanacak kredi büyüme sınırları aşağı çekildi.

Yabancı para kredilerindeki büyüme sınırlamalarının etkisiyle kur etkisinden arındırılmış yıllıklandırılmış YP ticari kredi artışı, 28 Ağustos itibarıyla yüzde 11,2'ye kadar geriledi.

TL MEVDUATTA TERCİH ARTIYOR

Uygulanan makroihtiyati politikaların hanehalkı borçluluğunu daha dengeli bir seviyeye taşıdığı belirtilirken, bireysel kredi kartları ve KMH kullanımındaki büyümenin de yavaşladığı ifade edildi.

Hanehalkının finansal varlıklarında Türk lirası mevduata yönelik tercihin güçlendiği görülürken, değerli metal fiyatlarındaki hızlı yükseliş YP mevduatların yapısını da değiştirdi. Bu süreçte yabancı para mevduat içerisinde kıymetli maden hesaplarının payı arttı.

BANKALARIN TAKİPTEKİ ALACAKLARI YÜKSELDİ

Bankacılık sektöründe takipteki alacakların toplam kredilere oranı Temmuz 2026'da geçen yılın aynı dönemindeki yüzde 2,2 seviyesinden yüzde 2,9'a yükseldi.

Buna rağmen oranın tarihsel ortalamaların altında kaldığı belirtildi. Artışta KOBİ kredileri, tüketici kredileri ve bireysel kredi kartlarındaki alacak bakiyelerinin yükselmesi etkili oldu.

KREDİ BORÇLARINA YENİDEN YAPILANDIRMA İMKANI

Ocak 2026 itibarıyla kredi kartları ve ihtiyaç kredileri için yeniden yapılandırma imkanı getirildi. Bankaların takipteki alacaklar için yüksek karşılık ayırması ve güçlü sermaye yapısını koruması, finansal istikrar açısından oluşabilecek risklerin sınırlandırılmasına katkı sağladı.

Bankacılık sektörünün kârlılık performansı da sermaye yeterliliğinin korunmasında önemli bir unsur oldu.

Sermaye Yeterlilik Rasyosu (SYR), Aralık 2025'te yüzde 19,7 seviyesindeyken geçici düzenlemelerin sona ermesiyle Ocak 2026'da yüzde 16,8'e geriledi. Temmuz 2026'da ise yüzde 16,6 olarak kaydedildi.

Buna rağmen sektörün sermaye yeterliliği, Basel kriterlerindeki yüzde 8'lik yasal sınırın ve BDDK'nin yüzde 12'lik hedef oranının üzerinde bulunuyor.

KKM'DE BAKİYE SIFIRLANDI

Türk lirasını destekleme politikalarının önemli adımlarından biri olan Kur Korumalı Mevduat'tan (KKM) çıkış süreci de tamamlanma noktasına geldi.

Gerçek kişiler için KKM hesabı açma ve yenileme işlemleri 23 Ağustos 2025'te sona erdirildi. Bu tarihte 9,6 milyar dolar seviyesinde bulunan gerçek kişi KKM bakiyesi, Ağustos 2026 itibarıyla tamamen sıfırlandı.

Tüzel kişiler için ise hesap açma ve yenileme işlemleri 15 Şubat 2025'te sonlandırıldı. Tüzel kişilerin KKM bakiyesi de Ağustos 2025'teki yaklaşık 200 milyon dolarlık seviyeden Aralık 2025 itibarıyla sıfıra indi.

TL'NİN TOPLAM MEVDUATTAKİ PAYI YÜKSELDİ

KKM'nin tasfiye edilmesiyle birlikte Türk lirası mevduatın toplam mevduat içerisindeki ağırlığı da arttı.

Ağustos 2023'te toplam mevduatın yüzde 26,2'sine kadar yükselen KKM bakiyesinin tamamen tasfiye edilmesinin ardından, TL cinsi mevduatın toplam mevduat içindeki payı 28 Ağustos 2026 itibarıyla yüzde 61,5'e çıktı.

Yeni OVP döneminde ekonomi yönetimi, bu eğilimi güçlendirecek politikaları sürdürerek TL mevduatın payını daha da artırmayı ve finansal kaynakların yatırım ile ihracata daha fazla yönlendirilmesini amaçlıyor.