Kanser tedavisinde çığır açan gelişme: Genetik özelliklere göre kişiye özel tedavi

Dr. Öğr. Üyesi Aslıhan Şengelen, aynı kanser türüne sahip hastaların tedavilere farklı yanıtlar verebildiğine dikkat çekiyor. Yeni nesil DNA analizleri sayesinde tümörlerdeki genetik değişiklikler belirlenerek uygun hastalarda hedefe yönelik ilaç seçenekleri değerlendirilebiliyor.

KİŞİYE ÖZEL TEDAVİDE DİKKAT ÇEKEN ARAŞTIRMA

Nature Medicine dergisinde yayımlanan ve 400 hastayı kapsayan bir araştırmada, tümörün moleküler özelliklerine göre tedavi edilen grupta yanıt oranı yüzde 17,5 oldu. Standart tedavi uygulanan grupta ise bu oran yüzde 10 olarak kaydedildi. Ancak genel sağkalım açısından henüz net bir fark ortaya konulamadı.

TÜMÖRLER LABORATUVARDA TEST EDİLİYOR

Araştırmacılar, hastalardan alınan tümör dokularıyla üç boyutlu organoid modelleri oluşturuyor. Bu modeller üzerinde farklı ilaçların etkisi incelenerek hangi tedavilerin daha etkili olabileceği araştırılıyor. Yöntem henüz geliştirme ve klinik doğrulama aşamasında bulunuyor.

Genetik analizler yalnızca kanser ilacı seçiminde değil, ilaç dozlarının belirlenmesinde de kullanılabiliyor. Uzmanlara göre uygun hastalarda yapılan genetik değerlendirmeler, ciddi ilaç yan etkilerinin azaltılmasına katkı sağlayabiliyor.

Bununla birlikte kişiselleştirilmiş tedavi her hasta için aynı sonucu garanti etmiyor. Genetik testlerin maliyeti, erişim imkânları ve her genetik değişikliğe uygun bir ilacın bulunmaması, yöntemin yaygınlaşmasının önündeki önemli engeller arasında yer alıyor.