EN son 23 Nisan’da gittiğimiz İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Hastanesi’ndeyiz. Vaka sayılarının görece azaldığı, salgının henüz tam olarak kontrol altına alınamadığı, doktorların, hemşirelerin ve hastane çalışanlarının canla başla virüslü hastaları tedavi etmeye çalıştığı bir dönemdi. O günden bugüne hem bu hastanede hem de Türkiye’de çok şey değişti.
Koronavirüsle mücadele kapsamında yasaklar bir bir kaldırıldı ya da gevşetildi. Henüz virüsten tam olarak kurtulduğumuzu söylemek mümkün olmasa da hayat yavaş yavaş normale dönmeye başladı. İnsanlar tatile gidiyor, işletmeler bir bir açılıyor, sosyal mesafeli de olsa sokakla mart-nisan ayına göre çok daha kalabalık bir hal aldı.
Peki bu normale geçiş sürecinde hastanelerde neler yaşanıyor? Yasakların sona ermesiyle birlikte, hastanelere gelen virüslü hasta sayısında bir artış oldu mu?
Doktorlar, hemşireler ve hastane çalışanları yeni normalde nasıl bir yol izliyor? Tüm bur soruların cevaplarını bulmak, hastanelerde pandeminin yoğun olarak yaşandığı dönemler bugünler arasında ne gibi farklılıklar olduğunu görmek için yeniden Cerrahpaşa’dayız.
KIYAFETLER ÇIKMIŞTI
Yeni normal döneminde olsak bile hastanelerde alınan önlemlerde en ufak bir azalma yok. İlk girişte herkese yapıldığı gibi benim de ateşim ölçülüyor. Maskesiz girmek kesinlikle yasak. Birbirlerine yakın olanlar uyarılıyor. Sosyal mesafe hastane içinde büyük bir önem taşıyor. Ancak mart-nisan aylarında olduğu gibi koruyucu kıyafetli hastane çalışanları yoktu.
Sadece maske, koruyucu siperlik ve eldiven kullanıyorlardı. Daha önce koruyucu kıyafetlerle gördüğüm doktorları normal kıyafetleriyle görünce tanıyamadım. Amacım da zaten bu farkı fotoğraflamak ve haber yapmaktı. Doktorların pandemi döneminde ve sonrasında nasıl bir durumda olduklarını gözlemliyoruz.
REHAVETE KAPILDILAR
Cerrahpaşa’da pandemi öncesinde yaşanan kalabalık insan görüntüleri yeniden oluşmaya başlamıştı. Ancak pandemi için ayrılan bölümlerde önceki aylara göre çok daha az hasta vardı. Bazı hastaların hastane içinde veya hastane bahçesinde gerekli önlemleri almadığını da söylememiz gerekiyor. Doktorların da en büyük korkusu insanların dikkatsizliği ve daha az önlem alması.
İNSANLARIN KORKUSU AZALDI
Peki doktorlar normalleşti mi? Bu soruyu da Doktor Karagöz cevaplıyor: “İlk dönemlerde koruyucu elbiseler neredeyse sürekli üstümüzdeydi. Son dönemlerde ise artık şüpheli vakalar geldiğinde bu kıyafetleri giyiyoruz. Ama maske takmayı hiç bırakmadık, eldivenlerimiz sürekli takılı. Ayrıca halkımızın da korkusu azaldı.
En ufak bir şüphe duyduğunda hastaneye koşanların sayısı giderek azaldı. Hastanemize tüm hastalar gelmeye başladı. Kronik hastalıkları olanlar da geliyor. Vatandaşların bu kadar korkusuzca hareket etmesi şu aşama beklenmiyordu. Eğer virüsü yenmek istiyorsak normal dönemde gibi davranmamalıyız. Bu virüsü tam olarak yenemedik, bir süre daha devam edecek. Elimizdeki en önemli tedavi önlemlere uyulması”
PARKLARDA GEZENLER HERKESE HAKSIZLIK EDİYOR
Bu kez Acil Doktoru Serab Biberoğlu’nda yeni dönemi dinliyoruz. Virüslü hasta sayısının azalmasıyla birlikte insanların ciddiyetinin de azaldığını söylüyor Doktor Biberoğlu. Yeni normalde yaşadıklarını şöyle anlatıyor Biberoğlu: “Ekip olarak salgın döneminde çok büyük ciddiyetle hareket ettik. Tüm müdahale planlarımız hazırdı. Başarılı bir süreç geçirdik. Yaklaşık 15-20 günden bu yana da korona hastaları azaldıkça diğer hastalar gelmeye başladı. Salgının en yoğun döneminde mide kanaması şikayetiyle gelen ya da trafik kazası geçiren hastalarda dahi korona testi pozitif çıkıyordu.
Şimdi bunlarda da azalma yaşandı. Kontrollü normalleşme olması gereken bir süreçti. Ancak 10 insandan 9’u kurallara uyar biri uymazsa başarı yakalayamayız. Korona öncesi döneme yeniden geçebilmek için tüm toplumun kurallara uyması gerekiyor. Ben hala oğlum mesafeme dikkat ediyorum.
Giydiğim kıyafetlerimi hemen yıkamaya atıyorum. Marketten aldığım ünleri hemen yıkıyorum. Ben böyle davranırken insanların parklarda, bahçelerde, kafelerde kontrolsüzce hareket etmesi içimi yakıyor. Salgın döneminde canla başla mücadele eden doktorlardan polislere, dükkanını kapatan esnaftan evinde kapalı kalan tüm insanlara haksızlık edildiğini düşünüyorum.”
İNSANLAR HASTANELERİN AVM OLMADIĞINI ANLADI
Salgınla birlikte insanlara bakış açısının değiştiğini, sarmaş dolaş dönemin sona erdiğini ifade eden Acil Servis Ana Bilim Dalı Başkanı Prof. Dr. İbrahim İkizceli de, şu ifadeleri kullanıyor: “İnsanlara bakış açımız değişti. Canımız olan insanlarla sarılmadan selamlaşmaya başladık. Samimiyetimiz sadece duygularda kaldı. Bunu gösteremiyoruz. Alışveriş kültürü bile değişti. En önemlisi de salgın öncesinde hastanelerin AVM’den farkı yoktu. Gece 3’tehastaneye yakınlarını ziyarete gelenler vardı.
Salgınla birlikte yıllardır bir kurala oturtulamayan ziyaretçi kısıtlamaları uygulanmaya başladı. İnsanlar hastanelerin uygun kullanırsa tedavi olabileceğini, eğer uygun kullanmazsa hasta olacağı yerler olduğunu anladı. Eski normali gibi yaşamamalıyız. Yine eğleneceğiz ama sosyal mesafeye, temizliğe dikkat edeceğiz. Eski normal gibi yaşarsak enfeksiyonu yayarız. Yeni normal hayatta el ele kolay dolaşmak halay çekmek yok. Önlem alınmaz normale hiç bir zaman dönemeyiz.”
YASAKLAR BİTİNCE İNSANLAR REHAVET KAPILDI
Cerrahpaşa özelinde hasta sayısında azalma olduğunu belirten Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Yoğun Bakım Bilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Yalım Dikmen de, “Salgın İstanbul’da daha fazlaydı. Anadolu’ya gidişler artınca İstanbul’da vaka sayısı azalsa da diğer illerde arttı. İnsanlar yasaklar bitti diye rehavete kapıldı. İstanbul eski kalabalık dönemlerine geri döndü. Daha birinci dalgadayız ve kurtulamadık. Virüs hala bulaşıcı ve ölümcül. İnsanlar sosyal mesafeye ve temizliğine dikkat etmeli. Maskesini takmalı. Virüs genç-yaşlı ayırmıyor. Eğer kurallara uymayanların sayısı artarsa yeniden vaka sayıları artacaktır” dedi.
BAHÇEYE SAHRA HASTANESİ KURMAYI DÜŞÜNDÜK
Meslek hayatında böyle bir deneyimi ilk kez yaşadığını kaydeden İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Mustafa Sait Gönen ise, yeni dönem ve salgın süreci yaşananlarla ilgili şunları söyledi: “35 yıldır hekimin ilk kez böyle bir durumla karşı karşıya kaldık. Ancak salgınla mücadele bizim için ilk olsa da Cerrahpaşa için ilk değildi. Bu yerleşkenin olduğu yerde 1893’te kolera salgını ile mücadele edilmişti.
Bina dolunca bahçeye sahra hastanesi açılmış. Biz de salgının ilk dönemlerinde bölyle giderse bahçeye sahra hastanesi kurarız diye düşünüyorduk. Ancak ülkede alınan tedbirlerle sayıların düştüğünü gördük.
Salgın sürecinde 17 birimi koronavirüs hastaları için ayırmıştık. Vaka sayılarının azalmasıyla birlikte de bu sayı 3’e kadar düştü. Son 15 gündür kısıtlamaların kaldırılmasıyla da vaka sayıları artmaya başladı.
Koronavirüsle mücadele en önemli silahlarımız sosyal mesafe, maske ve hijyen. Aşı bulunana kadar, spesifik ilaç bulunana kadar virüsle yaşayacağız. Kısıtlamalar kalktı diye salgın bitti zannedilmesin. Biz de yeni normale göre hareket ediyoruz. Halkın kurallara uyması son derece önemli.”
(Hürriyet)
