E-posta :
  Şifre :
    ► Üye olmak istiyorum
    ► Şifremi Unuttum

Yalçın Toker

OSMANLI SAYIŞTAY’INDA BİR İSYANCI BAŞKAN: MİTHAT PAŞA
7 Ekim 2018 Pazar



Geçen haftaki yazımda, Türk ekonomisinin bir Amerikan danışma şirketi olan Mc Kinsey’e teslim edilmesi yanlışını tenkit etmiştim.. Sayıştay’a ait olan bu ekonomik kontrol görevinin Amerika’ya teslim edilmesi anlamındaki yanlış hakkında tarihi bilgilendirmeler yapmıştım. Göktürklerden bugüne kurulan, Devletlerimizin ekonomik kontrol organlarını hatırlatıp, bu son kararın onlardaki organlara ters düştüğünü ortaya koymuştum..
Bugünkü yazımda da aynı konuya devam edeceğim. Malum olduğu üzere bugünkü Sayıştay idaresi, ilk Türk Devletlerinden beri kurulmuş olan ekonomik kontrol idarelerinin ve Osmanlı’daki Divan-ı Muhasebat’ın devamı niteliğindedir.
Şunu öncelikle vurgulamalıyım ki, ben Osmanlı Devletinin çalakalem tenkit edilmesine asla katılmam.. Bütün Osmanlı Padişahlarını aşağılayıcı söylemleri reddederim.. Altı buçuk asır boyunca egemen olduğumuz topraklarımızı yönetmiş bu Devletimizin genellikle hukuka saygılı olduğunu da öne sürerim.. Fatih’in Kanunnamelerinin, Sultan Süleymanının Kanuni lakabının asla unutulmamasını isterim. 1837 yılında II. Mahmut döneminde Meclis-i Vâlây-ı Ahkâmı Adliye’nin, daha sonra 1865’te Abdülaziz tarafından Divan-ı Muhasebetin (Danıştay), Şura-i Devletin (Sayıştay) kurumlarını  kurdukları unutulmamalıdır. Bu kurumlar Devletin işleyinin keyfi değil, hukuksal olamasını sağlama amaçlıdır.
Tenkit yapılırken, tenkidin genelleştirilmesi değil, kişiselleştirlmesi önemlidir. Osmanlı’nın her Padişahı ele alınıp teker teker değerlendirilmesi icap eder.
Keza Devlet kurumlarının çalışması konusunda da, kurumlar ve o kurumu yönetenler birer birer ele alınarak değerlendirilmelidir.
Şimdi Sayıştay’dan söz ediyoruz.. Başkanından şu Mc Kinsey’i etkisizlertirmesini istiyoruz. Bu vesile ile bu kurumun Osmanlı dönemindeki bir başkanından söz edeceğim: Mithat Paşa... Sultan Abdülaziz’i sevmeyen ve tahttan indirilmesi için kurulan Serasker çetesi üyesi olanbir kişi.. "Dörtlü Çete" olarak da bilinen bu grubun üyeleri şunlardı: Mütercim Rüştü Paşa, Serasker Hüseyin Avni Paşa, Mithat Paşa, Kaptan-ı Derya Kayserili Ahmet. Şeyhülislam Hasan Hayrullah Efendi’di de onlara yardım etmektedir.
Bu dörtlü, Sultan Abdülaziz'i tahttan indirerek yerine, Veliaht Murad'ı geçirmek istemekteydiler ve başardılarr. Birer ikişer cümle ile çetecileri tanıyalım:
MÜTERCİM RÜŞTÜ PAŞA: Cilt cilt Fransızca şahaser kitaplar tercüme edip dilimize kazandıran kişi..1847’de henüz 32 yaşında iken müşir (Mareşal) oldu..Daha sonra askerlikte ilerledi,  Seraskerliğe (Başkomutan) yükseldi, İçkiciliği ve ayyaşlığı yüzünden verem olan Abdülmecit Han onu Sadrazam yaptı. (Not: Bu ifadeler, KOMİTACILAR isimli kitabımızın yazarı Nizamettin Nazif Tepedelenlioğluna aittir. Bu yazımdaki pek çok bilgi o kitaptan nakledilmiştir.) (*)
MİTHAT PAŞA: Sultan Abdülaziz Hanın tahttan indirilmesi konusunda çetenin beyni...Meşrutiyetin kurucusu.. Henüz 14 yaşında iken Devlet hizmetlerinde görev almaya başladı. Ve tam kırk yıl Osmanlı İmparatorluğunun çeşitli kademelerinde görev yaptı. Uzun süre Avrupada kaldı. Batı kültürü aldı ve Osmanlı kurumlarının da çağdaş düzeye çıkarılması için çalıştı. Devlette israfın önlenmesi için düzenlemeler önerdi. Bu yüzden Abdülaziz tarafından atandığı Sadrazamlıktan azledildi. Tuna, Bağdat dahil çeşitli valiliklerde, Şura-i Devlet (Sayıştay) Reisiliğinde bulundu.  
SERASKER HÜSEYİN AVNİ PAŞA:  Malak lakaplı bu kişi Serasker çetesinin kaptanı.. Ispartanın Gelendost köyünde doğan, çocukluğunda çobanlık yapan,  “Kinim dinimdir” diyen Serasker, Sadrazamlık da yaptı.
TERSHANELİ AHMET KAPTAN: Kaptanı-ı Derya ve Bahriye nazırı görevlerine getirildi..
Eski Şeyhülislam HASAN HAYRULLAH EFENDİ de çetenin Abdülazizi indirme faaliyetlerine yardımcı olmuş, şu fetvayı vermişti:
“Eğer Müslümanların emiri olan Halife ve Padişah,şuursuz bir yol tutarsa ve memleketi idare için lazım olan bilgilerden mahrum bulunursa, şahsi masrafları ve israfları ile Hazineyi zarara sokarsa, Saltanatta kalmasından birçok kötülükler çıkacağı anlaşılırsa, kendisinin tahttan indirilmesi, şeriat bakımından doğru olur.”
Çete, fetvayı alınca, Padişahı tahttan indirmek için faaliyete geçti. İstanbul medreselerindeki talebeleri kışkırttılar. Dersler boykot edildi, gösteriler başlatıldı.. Göstericiler işbaşındaki Şeyhülislam ile Sadrazamın azlini istediler. Bunun üzerine Abdülaziz, Sadrazamlığa Mütercim Rüşdü Paşa’yı, seraskerliğe Hüseyin Avni Paşa’yı, Şeyhülislâmlığa da Hasan Hayrullah Efendi’yi atadı. Midhat Paşa’yı da Meclis-i Vükela üyeliğine tayin etti. Bu tayinler üzerine talebenin gösterisi son buldu. Sultan Abdülaziz, olayların yatıştığını zannetti. Aksine Padişahı tahttan indirmek için faaliyetler daha çok arttı.. Fetva Emini Halil Efendi’den Padişahın halli için fetva alındıktan sonra, 30 Mayıs’ta Sultan Abdülaziz bir darbeyle tahttan indirilerek, Topkapı Sarayı’na götürüldü. Tahta Veliaht V. Murad çıkarıldı.
Sonra Sultan Abdülaziz, Topkapı Sarayı’ndan Feriye Sarayı’na nakledildi. Sonra orada bilek damarları kesilmiş olarak ölü bulundu..
Onun ölümünün intihar mı yoksa bir tertip sonucu mu olduğu hala tartışılır.
 
(*) Osmanlı İmparatorluğu’nda Komitacılar/Nizamettin Nazif Tepedelenlioğlu, Toker Yayınlari. www.toker yayinları.com- Tel: 0535 3199349 ve  kitap@dr.com.tr

E-posta   Facebook   Twitter     Yazdır   Önceki sayfa   Sayfa başına git  
Bu yazı 7516 defa okunmuştur.
YAZARIN DİĞER YAZILARI
EKONOMİMİZDE SÖZ SAHİBİ AMERİKA MI? ..
9/30/2018
KAHRAMAN BAPÇUM’U DA SONSUZLUĞA YOLCU ETTİK..
9/23/2018
KİREÇBURNU’NDA, HAYDAR ALİYEV PARKINDAYIZ..
9/16/2018
MİLLİ MAÇIMIZ ve TV SAYGISIZLIĞI..
9/10/2018
30 AĞUSTOSUMUZU BİZ BÖYLE KUTLADIK!..
9/2/2018
SÜPERLİG TEKNİK DİREKTÖRLERİ Ve FENERBAHÇE…
8/27/2018
FUTBOLUMUZUN GİDİŞATINDAN MEMNUN MUSUNUZ?..
8/19/2018
DOLAR MOLAR YOLUNU KESMEZMİŞ..
8/14/2018
OSMANLIDA VE GÜNÜMÜZDE VALİLERİN YETKİLERİ..
8/6/2018
TAYYİP BEY’den ŞU ŞİİRLERİ DE OKUMASINI İSTEYELİM..
7/22/2018
CERRAHPAŞA’nın ÇAĞRIŞIMI: KARA KEMAL’in İNTİHARI..
7/15/2018
İĞNEADA KOYLARINDAKİ YUNUS ÖLÜLERİ..
7/8/2018
T. GAZETECİLER CEMİYETİNİN 72. YIL TÖRENİ VE ALDIĞIM ÖDÜL..
6/30/2018
ÖMER SEYFETTİN BAŞIMIZDAKİLERE DİYOR Kİ..
6/10/2018
MUHSİN YAZICIOĞLU, DESTİCİ’ye DİYOR ki...
6/4/2018
NİHAL ATSIZ, BAHÇELİ’YE DİYOR Kİ..-2
5/28/2018
NİHAL ATSIZ, BAHÇELİ’YE DİYOR Kİ..-1
5/20/2018
TÜRKEŞ’in RUHU, BAHÇELİ’YE DİYOR Kİ...
5/13/2018
GÜLÜCÜKLER...
5/9/2018
KAFAYI DİNLEME YERİM; İĞNEADADAYIM..
4/29/2018
23 NİSAN BAYRAMI DOLAYISI İLE..
4/24/2018
İTTİHATÇILAR.. NAZİLER.. Ve GÜNÜMÜZDE OLANLAR
4/16/2018
İTTİHATÇILAR, FAŞİSTLER VE NAZİLER ...
4/9/2018
HÜRRİYET’in SAHİP DEĞİŞTİRMESİ ANILARIMI CANLANDIRDI ...
4/2/2018
Türk Futbolundaki Hazin Manzara...
3/26/2018
Ölümünün 17. yılında Nezih Demirkent
2/14/2018
KİTAP SEVGİSİ ve SÜLEYMAN DEMİREL..
2/7/2018
VAKTİNDE KILINAMAYAN SABAH NAMAZLARININ VEBALİ..
1/31/2018
HER YERDE BEŞİKTAŞLILAR..
1/23/2018
SİYASİ TARİHİMİZDE 70 YIL ÖNCESİ VE BUGÜNLER..
1/16/2018
HACİM MUHİTTİN ve HALİDE EDİP’i ANIYORUZ..
1/9/2018
TANRIÖVER’İN BÜKREŞTEKİ BÜSTÜ.. BEYATLI’NIN ÜSKÜP’TEKİ EVİ..
1/3/2018
FAHRETTİN PAŞA ve MALTA SÜRGÜNLERİ..
12/27/2017
RAHMİ TURAN, KARA MURAT ve TARİH MERAKI..
12/21/2017
LOZAN ve KUDÜS LAFLARI HALA SÜRÜP GİDİYOR..
12/12/2017
GÜNCEL MESELELER ve ATATÜRK’ÜN NUTKU..
12/5/2017
SÜLEYMAN DEMİREL’İ ANARKEN..
11/29/2017
KİTAPÇININ VE BEŞİKTAŞLININ RAHATSIZLIKLARINDAN..
11/21/2017
ATATÜRKÇÜLÜK POLEMİĞİ SÜRÜYOR..
11/14/2017
KÖR KAZMA HALA ÇALIŞIYOR!..
11/7/2017
BİZ YIKARIZ KONAKLARI.. ONLAR YAPAR KONAKLARI..
11/2/2017
TÜRKLÜĞÜ VE TÜRK MİLLİYETÇİĞİNİ ANLAMAK...
10/24/2017
İSTİKLAL MARŞIMIZA BÜYÜK SAYGISIZLIK!..
10/17/2017
(A)dalarımızı (K)aptıran (P)arti..
10/10/2017
“Eğil Dağlar, Eğil Üstünden Aşam..” MI DETİRTECEKSİNİZ BİZE YİNE?..
9/30/2017
“MERAL” İsminin Çağrıştırdığı Anım..
9/21/2017
HUKUK, EĞİTİM ve SAĞLIKTA RACONLAR..
9/13/2017
YAHYA KEMAL’İN ATATÜRK SEVGİSİ ve DİN..
9/7/2017
SÖZCÜ’NÜN DEĞERLENDİRMESİNE İTİRAZIM VAR
8/31/2017
YAHYA KEMAL, YUNAN PALAVRALARINI ANLATIYOR
8/23/2017
Peyami Safa’ya Verdiğim Dini Yazı Konusu
8/17/2017
PEYAMİ SAFA İLE ANILARIMDAN
8/10/2017
PEYAMİ SAFA DİYOR Kİ...
8/3/2017
YANGELDİZM
7/27/2017
REFAH’IN BATIŞI
7/20/2017
TARİMİZDEN DERS ALIN!
7/13/2017
CHP’nin “ADALET YÜRÜYÜŞÜ” bana FEVZİ ÇAKMAK’ı anımsattı
7/3/2017
GAZETECİNİN BAYRAMI VE BAYRAM GAZETEMİZ
6/29/2017
ATATÜRK’ÜN GAZETECİLİĞİ VE HAPSE GİRMESİ
6/19/2017
BASIN ÖZGÜRLÜĞÜ VE ATATÜRK
6/12/2017
HER KONUDA; ATATÜRK NE DEMİŞSE O OLMALIDIR
6/5/2017
ÇİFTE BAYRAMIM:TORUNUM DİPLOMA ALDI, BEŞİKTAŞ ŞAMPİYON!..
5/29/2017
“Söz Konusu Siyasi Çıkar, Vatansa Teferrüat” Mı Oldu?
5/15/2017
Çığıraçan’ın 'Eline fırsat geçti mi' sözünün düşündürdükleri
5/8/2017
Yunus Emre’nin “Dertli Dolap”larına Döndük… Özellikle de Beşiktaşlılar!
5/1/2017
ATAMIZ ANITKABİR’DE RAHAT UYUYOR MU?
4/24/2017
GÜNÜMÜZÜN HALİDE EDİB’İ: MERAL AKŞENER
4/4/2017
Enver Paşa ve 2. Abdülhamit Han’ın Türkçülüğü
3/27/2017
“ALMANCI” ENVER PAŞA ve DİĞER PAŞALARIN SONLARI
3/20/2017
Batılıların son küstahlıkları bana; “ALMANCI ENVER PAŞA”yı anımsattı
3/13/2017
MEHMET AKİF ERSOY’UN DA RUHUNU TACİZ ETTİLER
3/6/2017
ATATÜRK’E MUHALEFET KONUSUNDA DÜN VE BUGÜN
2/27/2017
SİYASETÇİLERİN, MAZİYİ KULLANMA FIRSATÇILIĞI
2/20/2017
Atatürk, Nutuk ve “Mücahide Meral”
2/13/2017
Acı Kaybımız Mehmet Türker
1/30/2017
Her Konuda Son Söz Atatürk ve Nutuk’ta
1/23/2017
Tayyip Bey’in ve Özal'ın Başkanlık Hayalleri
1/16/2017
Atatürk’ün Din ve Laiklik Anlayışı ve Bugünküler
1/8/2017
Dünya Türk birliği konusunda Atatürk ve bugünküler
1/2/2017
DEVLETİMİZİN TEMEL İLKESİ ATATÜRK VE MİLLİYETÇİLİKTİR
12/26/2016
Suriye Olayları ve Dadaloğlu
12/19/2016
YAZIK ETTİLER GÜZELİM ÜLKEYE!
12/12/2016
BEN, MERAL AKŞENER’İ KÖROĞLU’NA BENZETİRİM
12/5/2016
Son Acılar: İsmet Tongo ve Kayınvalidemi Kaybettim
11/28/2016
Yavuz Selim Köprüsü ve Şiri Pençe
11/21/2016
Adaları Kaybedişimiz ve CHP’nin Sorumluluğu
11/14/2016
Eşi “Etol” Almış, Faturayı “Otel” Diye Okumuşlar ve..
11/7/2016
Deli Dumrul’dan Bugüne Köprüler ve Geçiş Ücretleri
10/31/2016
EGE ADALARIMIZ GİBİ KIBRIS’I DA MI YUNAN’A VERECEKSİNİZ?
10/24/2016
BAŞKANLIK SİSTEMİ HİKAYELERİ
10/17/2016
Gıcık Olduğum İşler
10/10/2016
SPOR YAZARLARI... ESKİ DOSTLAR...
10/3/2016
Atatürk'ün Başına Şişe Atan Doktor
9/26/2016
Hukuksuzluktan Söz Edince, Ali Fuat Hocamı Hatırladım
9/19/2016
Hukukçunun Hukuka Saygısı...
9/2/2016
Atatürk'ün Eserleri Yok Ediliyor
8/24/2016
Atatürk Cepheye Giderken
8/15/2016
Her Gün Her Dakika Atatürk! Demeliyiz
8/8/2016
Devlet Adamlarımızla İlgili Hatırlatmalar...
8/1/2016
MHP'lilere Önerilerim
7/25/2016
İki Acı Kaybım: 1. RASİM Ağabeyim, 2. Aziz Dostum TURGAY ŞEREN..
7/11/2016
Halit Ziya Uşaklıgil'den Bugüne de Geçerli Satırlar...
6/27/2016
Kemalettin Kamu Olduk Hepimiz; ''Gurbette Değiliz, Gurbet İçimizde...''
6/20/2016
Almanlara Göre Biz En Alttakileriz
6/6/2016
Atatürk, Devrimler, Laiklik ve Bugünlükler...
5/30/2016
Din ve Hukukun, Siyasi Çıkar İçin İstismarı Devam Edecek mi?
5/23/2016
Dertlerimizi İçimize Ata Ata İleri...
5/17/2016
Laikliğe Son Verip, İslami Anayasa Getirmeye Çalışanlara Sorularım Var...
5/9/2016
Üstad Necip Fazıl Bugün Sağ Olsaydı, Mutlaka İsmail Kahraman'ı Azarlardı...
5/2/2016
Devleti Yönetenlerin Yanlışları Üzerine...
4/18/2016
Büyüklerle Anılarımda-1 Adnan Menderes
4/11/2016
Başbuğ Türkeş'i Rahmetle Anarken
4/4/2016
Bizde ve Başka Ülkelerde Devlet Adamlığı Anlayışı...
3/28/2016
İçki Konusu...Atatürk,Baburşah ve Nevai
3/14/2016
Atatürk Döneminde ve Günümüzde Türk Kadını...
3/7/2016
Atatürk Dönemi yazarları... Yahya Kemal Beyatlı ve bugünler
2/29/2016
95 Yıl Öncesi ve Bugünkü Türk Basınının Özgürlüğü
2/22/2016
Atatürk Beşiktaşlı!
2/15/2016
ORTA DOĞU GAZETESİ ile RAHMİ TURAN Arasındaki ihtilaf üzerine ilk Söyleyeceklerim..
2/5/2016
Erdoğan'ın Başkanlık Hayalleri ve Türkeş'in Gönül Seferberliği!
2/1/2016
Ruslar Bizden Özür Dilemişti!
1/26/2016
Yavru Vatan Kıbrıs ve Rauf Denktaş!
1/18/2016
Hendek Kazanlar Acaba Közüm Han Destanımızı mı Uyguluyor?
1/11/2016
Ruslar, Tarih Sahnesine, Türk Egemenliği Altında Çıkmışlardı...
1/4/2016
Devletler Arası İlişkiler ve Türkiye-Rusya Konusu...
12/28/2015
65 Yaştan Büyüklere Noter ve Doktor Eziyetleri Konusunu Noktalarken...
12/23/2015
65 Yaşından Büyüklere Çektirilen Eziyetler
12/16/2015
NECATİ BİLGİÇ’i de Kaybedince...
12/9/2015
Hayalle Hakikatin Karıştığı Bir İstanbul Hikayesi
12/2/2015
MHP'deki Hüsran ve Bekleyiş devam Ediyor!
11/25/2015
Devlet Bey Ülkücüleri ve Milliyetçileri Hala Üzüyor!
11/16/2015
Sportif Konular... Kaf Sin Kaf... Baba Oğul Demirörenler v.b
11/9/2015
Devlet Bey Daha İstifa Etmedi mi?
11/3/2015
Genel Seçimler ve Tayyip Bey'in Başkanlık Özlemi!
10/22/2015
Sabiha Gökçen ve Dersim İsyanları
10/13/2015
Üç Türk Büyüğü: Atatürk, Ziya Gökalp ve Nasrettin Hoca
10/5/2015
Atatürk'ün Adalete Saygısı ve Bugünkü Saygısızlıklar!
9/28/2015
Arşiv Belgelerinde Ermeni Vahşetleri...
9/21/2015
Ermeni tehciri Kararnamesi ve İttihatçıların Yargılanmaları
9/14/2015
Tuğrul Türkeş ve MHP'deki Yıllarımdan Anılar
9/7/2015
Osmanlı'nın 'Teba-i Sadıka'sı, Ermenilerin İsyan ve Hainlikleri!
8/31/2015
Rumların Kıbrıs Planları, İngiliz’in Kalleşlikleri ve Türk-İslam Dünyasının Umursamazlığı..
8/24/2015
Yunanlıların Pontus Hayalleri...
8/17/2015
Çinlilerin Acımasızlıklarına Tarihten Bazı Örnekler...
8/10/2015
İki Ahmet Davutoğlu!
8/3/2015
IŞİD ve PKK Terör Örgütleri Türkiyemizi Kana Buladılar
7/27/2015
Irak ve Suriye'deki Türkmen Kardeşlerimizin Dramı
7/20/2015
Bu Çinliler Ne Yapmak İstiyor?
7/13/2015
Milliyetçi Harekete Yakışmayan Gelişmeler!
7/6/2015
Ellerinde Kuran'la Kürsüye Çıkanlar!
6/29/2015
Fikret Orman'ın İbrahim'e Sözlerini Beşiktaş Başkanına Yakıştıramadım!
6/26/2015
Merhaba Turktimeseverler
6/22/2015
YORUMLAR
 Onay bekleyen yorum yok.
Üye girişi yapmadınız. Misafir olarak yorum ekleyebilirsiniz. Üye olmak için tıklayın.
  Yorumcuların dikkatine…

İmlası çok bozuk,
Büyük harfle yazılan,
Habere değil yorumculara yönelik,
Diğer kişilere hakaret niteliği taşıyan,
Argo, küfür ve ırkçı ifadeler içeren,
Bir iki kelimelik, konuyu zenginleştirmeyen,

yorumlar KESİNLİKLE YAYIMLANMAYACAKTIR.

Bu haber henüz yorumlanmamış...

SOSYAL MEDYADA TAKİP ET
FACEBOOK'TA TURKTIME
TWITTER'DA TURKTIME
ANKET
En etkili transferleri hangi takım yaptı



Sonuçları göster Anket arşivi
 
KATEGORİLER
FOTO GALERİ
VİDEO GALERİ
ETİKETLER
  •KÜNYE
  •İLETİŞİM
  •REKLAM
  •SİTENE EKLE
 
 
  •Güncel
  •Siyaset
  •Dünya
  •Medya
  •Magazin
  •Spor
  •Kültür
  •Sağlık
  •Ekonomi
  •Dünya
  •Spor
  •Kültür
  •Ekonomi
  •Sağlık
  •Medya
  •Siyaset
  •Güncel
  •Aktüel
  •Dünya
  •Spor
  •Kültür
  •Ekonomi
  •Sağlık
  •Medya
  •Siyaset
  •Güncel
  •Aktüel
TÜİK
Recep Tayyip Erdoğan
1. Lig
Southampton
Mesut Bakkal
Fatih Erbakan
muhsin yazıcıoğlu
ceza
YÖK