AİHM’den Tarihi Karar: KKTC Hukuku Resmen Tanındı, Rumlara AİHM Kapısı Artık Kapandı! 

AİHM, KKTC'de mülkiyet meselelerini ele almak için kurulu Taşınmaz Mal Komisyonu'nun (TMK) "etkin bir iç hukuk yolu" olduğuna hükmetti. Böylelikle, artık Kıbrıslı Rumlar, Türk kesiminde kalan mallarıyla ilgili davaları AİHM'e taşıyamayacaklar.

Bu karar KKTC'de işleyen bir hukuk düzeninin mevcudiyetinin, uluslararası hukuka uygunluğunun AİHM tarafından teyit edilmesi anlamına geliyor. Bu kararla AİHM önündeki 1500 civarındaki Rum mülkiyet başvurusunun önce KKTC'deki TMK'ya yönlendirilmesinin yolu açılmış oldu. Böylece TMK işlemlerinin uluslararası hukuka uygunluğu AİHM tarafından tescil edildi. Kararla AİHM önünde bekleyen ve milyarlarca avro'ya malolabilecek Kıbrıs Rum mülkiyet tazminat talepleri TMK'ya havale edilmiş, böylelikle Türk tarafı kararla AİHM'de büyük bir kazanım elde etmiş oluyor. Böylece, TMK, mülkiyet meselesinde Ada'da bugüne kadar hayata geçirilmiş yegane etkin çözüm mekanizması haline gelmiş oldu.

TÜRKİYE'Yİ DE RAHATLATTI

Bu aşamadan sonra AİHM, doğrudan kendisine gelen mülkiyet davalarını iç hukuk yolu tüketilmediği gerekçesiyle reddedebilecek. Rumların açtığı bu davalar, Türkiye açısından AİHM'deki en zorlu dosyalar olarak gösteriliyor. Karar, AİHM'deki Rum davaları nedeniyle son yıllarda Avrupa'da siyasi ve diplomatik baskı gören Ankara'yı da rahatlatacak nitelikte.

ORAMS KARARI ÇELİŞKİLİ OLDU

Diplomatik kaynaklar, TMK'nın etkinliğine ilişkin bu kararın, 19 Ocak 2010 tarihinde İngiliz İstinaf Mahkemesi tarafından açıklanan Orams kararının, bu son AİHM kararıyla çelişkili hale geldiğine dikkati çekti.

"AİHM kararı Rum tarafının uluslararası mahkemeleri istismara yönelik çabalarına (dur) demiştir" görüşünü paylaşan diplomatik kaynaklar, Rum tarafının, çözüm hedefinden uzaklaşması halinde TMK'nın mülkiyetle ilgili tek çözüm yolu olarak kalacağını işaret etti.

Çözümün adresi TMK

Taşınmaz Mal Komisyonu (TMK), AİHM'nin 22 Aralık 2005 tarihinde verdiği Xenides-Arestis mülkiyet kararı çerçevesinde, KKTC makamları tarafından kurulan ve Nisan 2006'dan bu yana faaliyet gösteren bağımsız bir organ. TMK, Rum yönetimi vatandaşlarının mülkiyet konusundaki taleplerini dostane çözümle sonuçlandırmak ve Rumların Kuzeydeki mülkiyet iddialarına kesin bir çözüm getirmek amacıyla faaliyet gösteriyor. TMK'nın hükmettiği tazminatların ödenmesinden sonra Rum vatandaşlarının Kuzeydeki mülkleri üzerinde herhangi bir hak veya yetkileri kalmıyor. TMK'ya bugüne kadar Rumlar tarafından 450'yi aşan başvuru yapıldı. Başvurulardan 100'e yakını dostane çözümle sonuçlandırıldı. TMK, bugüne kadar sonuçlanan başvurulara ilişkin olarak yaklaşık 40 milyon Sterlin tazminat ödeyerek, kamulaştırma yaptı.

TÜRMEN: ÇOK BÜYÜK BİR BAŞARI

Kararı Yeni Şafak'a değerlendiren AİHM eski hakimi Rıza Türmen "Çok büyük bir başarı" olarak nitelendirdiği bu kararın hem hukuki hem siyasi tarafları olduğunu söyledi. Türmen, "Hukuki açıdan bakarsak AİHM'de Türkiye aleyhinde açılan bin 500 dava var. Bu kararla siyasi olarak KKTC'nin yargı organını, Tazminat Komisyonunu tanımış oluyor" dedi.

Talat: Doğru politikanın ürünüdür

Kararı NTV'ye değerlendiren KKTC Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat, Cumhurbaşkanı Abdullah Gül'ü aradığını belirterek, "Kararı kendisiyle paylaşmak istedim. Sayın Gül'ün büyük teşviki olmuştu. Bu sonucun alınmasında kendisinin büyük katkısı oldu" dedi. Talat, "Bu tarihi ve çok önemli bir karar. Yürüttüğümüz doğru politikanın zaferidir. Referandum öncesi ve sonrasında izlediğimiz politika aynı zamanda Türkiye'nin desteklemesi sonucu ortaya çıktı. Karar müzakerelerde kolaylaştırıcı bir rol oynayacaktır. Aynı zamanda çözüme katkısı olacak" dedi.